Dołącz do czytelników
Brak wyników

Podstawa programowa od strony praktycznej

Artykuły z czasopisma | 13 lutego 2018 | NR 85
30

Obowiązkiem nauczyciela jest realizacja podstawy programowej, a obowiązkiem dyrektora jest upewnić się, czy wszyscy nauczyciele znają ją na tyle, żeby odpowiednio dostosować realizowane programy do potrzeb dzieci w swojej grupie. Chodzi przede wszystkim o takie dostosowanie treści podstawy do możliwości rozwojowych, aby miało to odzwierciedlenie w planowaniu i realizacji zadań wychowawczo-dydaktycznych. Co warto powiedzieć nauczycielom, na co zwrócić uwagę, co egzekwować?

 

Po pierwsze – znajomość celów wychowania przedszkolnego

Każdy nauczyciel powinien wiedzieć, co tak naprawdę jest w wychowaniu przedszkolnym najważniejsze. Teoretycznie każdy mniej więcej wie, że chodzi o dobre wychowanie, kształtowanie nawyków, wartości, umiejętności itd. Jednak warto z nauczycielami przenalizować znaczenie poszczególnych zapisów. Zastanówmy się nad celami wychowania przedszkolnego. Podstawa programowa definiuje 17 zadań wychowania przedszkolnego poprzedzonych akapitem wprowadzającym, gdzie w kilku zdaniach ogólnych opisuje się sens pedagogiki 
przedszkolnej, czyli cele. Warto omówić te zapisy, aby przekonać się, jak nauczyciele rozumieją ich treść. Na przykład, co to znaczy „całościowe wsparcie rozwoju dziecka realizowane poprzez proces opieki, wychowania i nauczania”. Dajmy się nauczycielom wypowiedzieć, co rozumieją pod pojęciami: opieka, wychowanie, nauczanie, uczenie się, dobro, prawda, piękno. Rzecz jasna nie chodzi tutaj o naukowe definicje, tylko o realizację tych pojęć w praktyce. Kluczowe będzie także udzielenie odpowiedzi na pytanie: jak nauczyciele rozumieją „umożliwianie dzieciom odkrywania własnych możliwości” lub widzenie „sensu działania”. 

 

Po drugie – rozumienie zadań  nauczycieli i przedszkola

Analiza poszczególnych zadań powinna przebiegać w podobny sposób, jak rozważania na temat celów wychowania przedszkolnego. Zatem pozwólmy nauczycielom opowiedzieć o tym:

  • jak wspierają wielokierunkową aktywność dziecka – co robią,
  • jeżeli organizują swobodny rozwój, zabawę i odpoczynek w poczuciu bezpieczeństwa, to w jaki sposób,
  • jeżeli wspierają aktywność dziecka podnoszącą poziom integracji sensorycznej i umiejętności korzystania z rozwijających się procesów poznawczych, to co konkretnie robią,
  • co robią, aby zapewnić warunki sprzyjające nabywaniu przez dzieci doświadczeń, które umożliwią im ciągłość procesów adaptacji,
  • w jaki sposób pomagają dzieciom rozwijającym się w sposób nieharmonijny, wolniejszy lub przyspieszony,
  • co rozumieją pod pojęciem wspierania samodzielnej dziecięcej eksploracji świata, 
  • w jaki sposób (konkretnie, co robią) dobierają treści podstawy, aby były adekwatne do poziomu rozwoju dziecka, jego możliwości percepcyjnych, wyobrażeń i rozumowania, z poszanowaniem indywidualnych potrzeb i zainteresowań,
  • co robią, kiedy chcą wzmocnić poczucie wartości, indywidualność i oryginalność dziecka, 
  • w jaki sposób wzmacniają potrzeby tworzenia relacji osobowych i uczestnictwa dzieci w grupie,
  • w jaki sposób tworzą sytuacje sprzyjające rozwojowi nawyków i zachowań prowadzących do samodzielności, dbania o zdrowie, sprawność ruchową i bezpieczeństwo, w tym bezpieczeństwo w ruchu drogowym,
  • w jaki sposób przygotowują dzieci do rozumienia emocji, uczuć własnych i innych ludzi,
  • co konkretnie robią, aby zadbać o zdrowie psychiczne dzieci, 
  • w jaki sposób budują wrażliwość dziecka, w tym wrażliwość estetyczną, 
  • na ile są świadomi tego, że dziecko ma prawo do bezpiecznej, samodzielnej eksploracji otaczającej przyrody, stymulującej rozwój wrażliwości i umożliwiającej poznanie wartości oraz norm odnoszących się do środowiska przyrodniczego,
  • czy faktycznie tworzone przez nauczycieli warunki umożliwiają dzieciom bezpieczną, samodzielną eksplorację elementów techniki w otoczeniu oraz bezpieczne konstruowanie, majsterkowanie, planowanie i podejmowanie intencjonalnego działania, w tym prezentowanie wytworów swojej pracy,
  • jak skuteczna jest współpraca z rodzicami, różnymi środowiskami, organizacjami i instytucjami, uznanymi przez rodziców za źródło istotnych wartości, na rzecz tworzenia warunków umożliwiających rozwój tożsamości dziecka – z kim faktycznie nauczyciele współpracują poza rodzicami,
  • czy nauczyciele zdają sobie sprawę z tego, że ich zadaniem jest kreowanie (to znaczy, co należy konkretnie robić wspólnie z innymi) sytuacji prowadzących do poznania przez dziecko wartości i norm społecznych, których źródłe...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Monitor Dyrektora Przedszkola"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy